โครงการส้วมสุขสันต์ ร.ร.อนุบาลโนนสุวรรณ...สะอาด เพียงพอ ปลอดภัย

 

โครงการส้วมสุขสันต์ ร.ร.อนุบาลโนนสุวรรณ...สะอาด เพียงพอ ปลอดภัย

ร.ร.อนุบาลโนนสุวรรณ สพท.บุรีรัมย์ เขต 3 พัฒนารูปโฉมส้วมสะอาด-ปลอดภัย-เพียงพอ เป็นต้นแบบการเสริมสร้างสุขภาพอนามัยแก่ชุมชน และเป็นสุดยอดส้วมสาธารณะระดับ จ.บุรีรัมย์...ลบภาพลักษณ์ส้วม ร.ร.ในอดีต.....   

"ห้องส้วม"ถูกมองว่าเป็นห้องที่ไม่พึงปรารถนาและเป็นที่น่ารังเกียจ…สมัยก่อนจะสร้างห้องส้วมแยกออกจากตัวอาคารเพราะกลิ่นที่ไม่สะอาด หลายท่านคงมีประสบการณ์กับบรรยากาศของส้วม ร.ร. มาแล้วในอดีต 

โรงเรียนอนุบาลโนนสุวรรณ อ.โนนสุวรรณ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาบุรีรัมย์ เขต 3 เล็งเห็นปัญหากลิ่นไม่พึงประสงค์ของส้วมโรงเรียน ซึ่งส่งผลต่อพฤติกรรมการกลั้นปัสสาวะและปัญหาสุขอนามัยของนักเรียน รวมทั้งเป็นแหล่งแพร่กระจายของเชื้อโรค ซึ่งนักเรียนต้องใช้ชีวิตภายในโรงเรียนวันละไม่น้อยกว่า 8 ชั่วโมง ดังนั้นโรงเรียนอนุบาลโนนสุวรรณจึงดำเนินการหางบประมาณในการปรับปรุงสภาพส้วม ซึ่งส่วนหนึ่งได้มาจากกิจกรรมผ้าป่าสามัคคี

ในปีงบประมาณ 2552  สพฐ.มีนโยบายพัฒนาส้วมของโรงเรียนในสังกัดให้ได้มาตรฐานส้วมสาธารณระดับประเทศ (HAS) และโครงการจัดการศึกษาส้วมสุขสันต์ในโรงเรียน โรงเรียนอนุบาลโนนสุวรรณจึงดำเนินการปรับปรุงและพัฒนาส้วมทั้งหมดตามเกณฑ์มาตรฐาน 3 เรื่อง คือ สะอาด เพียงพอและปลอดภัย  รวมทั้งวางแผนการดำเนินการเป็น 4 ขั้นตอน  ดังนี้

ขั้นที่ 1  การสำรวจสภาพปัญหาและทำแบบสอบถาม

ขั้นที่ 2  ดำเนินการด้านการเรียนการสอนและรณรงค์กิจกรรม  ได้แก่  จัดให้ครูเขียนแผนการสอนและรณรงค์เรื่องวิธีการใช้ส้วมที่ถูกต้อง ,  ประสานเจ้าหน้าที่ฝ่ายส่งเสริมสุขภาพและฝ่ายสุขาภิบาลอาหาร โรงพยาบาลโนนสุวรรณเป็นวิทยากรให้ความรู้นักเรียนทุกระดับชั้น , ครู  ผู้นำอนามัยนักเรียนและฝ่ายประชาธิปไตยโรงเรียน ร่วมกันให้ความรู้เรื่องส้วมหน้าเสาธงและออกรายการเสียงตามสายทุกวัน

ขั้นที่ 3  กิจกรรมส่งเสริมและประชาสัมพันธ์  โดยการแจกแผ่นพับเผยแพร่นักเรียนและชุมชน , ร่วมกับผู้ใหญ่บ้านจัดเสียงตามสายทุกช่วงเย็น , ติดป้ายรณรงค์ คำขวัญในโรงเรียน , จัดนิทรรศการและกิจกรรมตอบปัญหาในงานสัปดาห์ห้องสมุด , จัดการประกวดเล่าเรื่องการใช้ห้องส้วมในนักเรียนชั้นอนุบาลและการเรียงความ วาดภาพ คำขวัญ ที่คั่นหนังสือ แก่นักเรียนชั้นประถมปีที่ 1-6

ขั้นที่ 4  การติดตามผล  โดยการจัดทำแบบสอบถามความพึงพอใจของครู นักเรียน ผู้ปกครอง กรรมการสถานศึกษาและผู้นำชุมชน

จากการดำเนินงานโครงการส้วมสุขสันต์ ได้ผลลัพท์เป็นที่พอใจ ห้องส้วมได้รับการปรับปรุงแก้ไขให้อยู่ในสภาพที่ดีจำนวน 4 ที่ ได้แก่ ห้องส้วมสุขสันต์  ห้องส้วมหรรษา  ห้องส้วมพาเพลินและห้องส้วมเจริญใจ  สามารถใช้งานได้ทั้งหมด 25  ห้อง  ที่ปัสสาวะชาย 21 ที่  มีอ่างล้างมือ 19 ที่  ซึ่งเพียงพอต่อการใช้งานของนักเรียนจำนวน 700 คน ครูและบุคลากร 31 คน  ที่สำคัญคือห้องส้วมสะอาดขึ้น  นักเรียนมีพฤติกรรมการใช้ที่ถูกต้องส่งผลถึงสุขอนามัยและเป็นนิสัยที่ดี  ผู้ปกครอง  ชุมชนที่ใช้บริการมีความประทับใจ  นักเรียนมีความภาคภูมิใจ มีจิตสำนึกรักและดูแลทรัพย์สมบัติของโรงเรียนเพิ่มขึ้น  ด้านการเบิกอุปกรณ์ทำความสะอาดส้วมเปรียบเทียบก่อนและหลังดำเนินโครงการ  ปรากฎว่าการเบิกอุปกรณ์ทำความสะอาดลดลงเพราะนักเรียนรู้จักใช้และรักษาความสะอาดห้องส้วมเพิ่มขึ้น

นอกจากนี้โครงการจัดการศึกษาส้วมสุขสันต์ในโรงเรียน ส่งผลถึงกระบวนการเรียนรู้ที่จะใช้ประโยชน์จากสมุนไพรธรรมชาติและภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อการดูแลรักษาส้วม  การรักษาสภาพแวดล้อม  การทำน้ำยาล้างมือ  น้ำยาทำความสะอาดจากส่วนผสมของสมุนไพรในท้องถิ่น 

การดำเนินการโครงการส้วมสุขสันต์อย่างจริงจังและต่อเนื่อง  ทำให้โรงเรียนอนุบาลโนนสุวรรณเป็นโรงเรียนต้นแบบของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาบุรีรัมย์ เขต 3 และได้รับการคัดเลือกจากสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดบุรีรัมย์ให้เป็นสุดยอดส้วมสาธารณะระดับจังหวัดบุรีรัมย์ ที่สามารถบริหารจัดการส้วมสาธารณะได้มาตรฐาน HAS ประจำปี 2552 ประเภทโรงเรียน ผู้อำนวยการโรงเรียนคือนายธีระ  คนชุม